×
Artykuły

Wychodzenie z podestów ruchomych na wysokości jest ogólnie zabronione. Czy zawsze? Jak wygląda praktyka?

Część z Państwa widziała z pewnością scenkę, w której kilku serwisantów składa na hali tzw. rusztowanie warszawskie, po zmontowaniu którego wchodzą na pomost uszkodzonej suwnicy. Działo się to w latach 90-tych. W owym czasie był to jednak przypadek raczej rzadki, gdyż istniejące hale były wyposażone w galerie wzdłużne, które umożliwiały bezpieczne wejście na podtorze, a następnie na pomost suwnicy w dowolnym miejscu jej zatrzymania. Wraz ze wzrostem inwestycji pojawił się trend ogólnie rozpowszechniony w krajach zachodnich polegający na eliminowaniu galerii wzdłuż podtorza, a zwłaszcza w sytuacjach, gdy poziom podtorza nie przekraczał wysokości 6 metrów. Obniżało to w znaczący sposób koszty inwestycji. Dostęp do obsługi i konserwacji suwnic zabezpieczano poprzez zakup podestu ruchomego wolnobieżnego, który służył do obsługi wielu suwnic oraz wykonywania wszystkich prac niezbędnych w utrzymaniu ruchu. W ciągu 25 lat rozwiązania te zdominowały sposób projektowania konstrukcji hal oraz spowodowały eliminację podestów z suwnic dwudźwigarowych instalowanych na halach o niskiej wysokości. Wraz z nimi pojawił się jednak kolejny problem w firmach montujących oraz serwisujących suwnice:

 

Jak wejść bezpiecznie z podestu ruchomego na pomost suwnicy lub na podtorze?

Producenci podestów informują w instrukcjach oraz dokumentacjach techniczno-ruchowych, że wychodzenie i wchodzenie do kosza podestu w stanie podniesionym jest zabronione. Trudno im się dziwić, bo seryjnie produkowane podesty muszą ograniczać spektrum zagrożeń do dających się przewidzieć sytuacji.

Firmy budowlane używające podestów do robót budowlano-montażowych w swoich instrukcjach BHP zabraniają pracy w wychyleniu poza obręb kosza, a jeżeli taka konieczność występuje, pracownika trzeba wyposażyć w indywidualny sprzęt ochrony przed upadkiem z wysokości oraz wskazać punkty kotwienia.

Dominująca większość producentów podestów ruchomych nie bierze pod uwagę możliwości wychodzenia z kosza w swoich rozwiązaniach konstrukcyjnych. Wychodzenie po poręczach ochronnych kosza zwiększa jeszcze bardziej zagrożenie. Dynamiczne wprowadzenie obciążenia z boku kosza może generować moment skrętny, który może doprowadzić do zwichrowania wysięgnika bądź utraty stateczności podestu. Problemem jest też zachowanie się układu hydraulicznego, w przypadku wystąpienia dynamicznych obciążeń.

Dozór Techniczny stoi na stanowisku, że urządzenie należy eksploatować zgodnie z jego przeznaczeniem. Zatem, jeżeli producent wyraźnie zaznacza w dokumentacji techniczno-ruchowej, że wychodzenie z podestu jest niedozwolone, to znaczy, że należy się do tego zalecenia zastosować.

W praktyce istnieje jednak szereg sytuacji, w których wyjście z podestu ruchomego jest często jedynym lub najbezpieczniejszym rozwiązaniem. Są nimi np.:

  • ewakuacja ludzi z balkonów w czasie pożaru (wykonuje straż pożarna podestem ruchomym dedykowanym do takich akcji),
  • ewakuacja pracownika, który uległ wypadkowi na suwnicy na wysokości kilkunastu metrów, a lokalne jednostki straży pożarnej nie dysponują specjalnymi wozami z podestem,
  • ewakuacja operatora z kabiny suwnicy, który zasłabł, a podest ruchomy jest jedynym środkiem będącym w dyspozycji,
  • wejście na pomost suwnicy w trakcie montażu lub czynności serwisowych,
  • wejście na galerię podsuwnicową w celu usunięcia awarii,
  • wychodzenie na dach budynku przy pracach dekarskich.

Jak widać konieczność wychodzenia z podestów istnieje w bardzo wielu okolicznościach. Zamykanie oczu i udawanie, że skoro przepisy na to nie pozwalają to znaczy, że problemu nie ma, nie jest najlepszym rozwiązaniem. Społeczeństwo oczekuje coraz wyższych standardów bezpieczeństwa pracy, a nowe dyrektywy zaostrzają przepisy związane z bezpieczeństwem maszyn. Należy jednak pamiętać, że nowe przepisy nie obejmują urządzeń powstałych przed ich wejściem w życie. A polski rynek podestów ruchomych stanowią w ok. 75 % podesty używane, kilku- lub kilkunastoletnie.

 

Co zatem możemy i powinniśmy zrobić, aby uniknąć w przyszłości nieszczęśliwych wypadków przy wychodzeniu/wchodzeniu do kosza?

Skorzystajmy z wiedzy i doświadczenia innych krajów europejskich, jak: Wielka Brytania, Niemcy, Włochy, Szwajcaria i Austria, które zmierzyły się z tym problemem.
W kolejnych artykułach przeanalizujmy uwarunkowania prawne, którymi posłużyły się te państwa. Następnie przyjrzymy się nowym rozwiązaniom, które przewidują możliwość wychodzenia z kosza i wchodzenia z powrotem w pozycji podniesionej podestu ruchomego, pod warunkiem zachowania pewnych określonych reguł.

 

Wymagania UDT dot. podestów ruchomych:

Podesty ruchome to urządzenia z grupy dźwignic, które podlegają ustawie o dozorze technicznym. W związku z tym podlegają badaniom odbiorczym, okresowym i doraźnym dozoru technicznego, a ich eksploatacja jest możliwa po uzyskaniu decyzji dopuszczającej do eksploatacji. Ustawa o dozorze technicznym wymaga od osób obsługujących i konserwujących, posiadania zaświadczeń kwalifikacyjnych do obsługi i konserwacji podestów ruchomych. W celu ich uzyskania, osoby ubiegające się o ich wydanie, muszą zdać egzamin złożony z części teoretycznej i praktycznej przed komisją Urzędu Dozoru Technicznego. Naprawy i modernizacje podestów ruchomych mogą być wykonywane wyłącznie przez zakłady uprawnione przez Urząd Dozoru Technicznego.

Listę najczęściej identyfikowanych zagrożeń wynikających z niezgodności podestu ruchomego przejezdnego z wymaganiami zawiera Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. W sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz.U. nr 191, poz. 1596, ze zm.).


Komentarze

Aby dodać komentarz musisz być zalogowany.


Pozostałe artykuły

 Automatyzacja, która się opłaca

Automatyzacja, która się opłaca

Modułowość i elastyczność pozwalająca na niespotykaną efektywność inwestycji. Zmienna rzeczywistość rynkowa zazwyczaj powoduje konieczność...

ITM Polska 2017

ITM Polska 2017

W dniach 6-9 czerwca w Poznaniu odbyły się kolejne międzynarodowe targi ITM Polska, których przewodnim hasłem były: innowacje, technologie,...